Alfabet

System emerytalny

W Polsce żyje 6,02 mln osób w tak zwanym wieku poprodukcyjnym. To osoby, które ukończyły wiek emerytalny (dla kobiet 60 lat, dla mężczyzn 65 lat).

W 2000 roku było ich 5,66 mln. W ostatnich siedmiu latach przybyło ich więc 362 tys. i stanowią one 15,8 % wszystkich Polaków (38,1 mln osób). Coraz krócej pracują; emerytów przybywa szybciej niż osób w wieku emerytalnym.

W 2000 roku ZUS wypłacał 3,36 mln emerytur, a w 2007 4,59 mln  - czyli o 1,23 mln więcej - to niemal czterokrotnie więcej niż liczba osób, które w tym czasie osiągnęły wiek emerytalny.

W 2006 roku kobiety korzystające z emerytur miały średnio 56 lat, a mężczyźni 57,9 lat.

W UE wiek ten wynosi odpowiednio - 60,4 i 61,4 lat. W Irlandii i Wielkiej Brytanii mężczyźni przechodzą na emeryturę mając ponad 64 lata - pracują więc ponad sześć lat dłużej niż Polacy.

Mamy w Polsce najniższy w UE odsetek pracujących osób w wieku 55-64 lata. Wynosi on zaledwie 28,1 % (średnia w UE to 43,5 %.) Trochę dużo to będzie nas kosztowało.

W roku 2008 ZUS przewidywał, że w latach 2008-2012 fundusz emerytalny (FUS) trzeba będzie dofinansować (w zależności od mniej lub bardziej optymistycznego scenariusza) kwotą wynoszącą od minimum 152,9 mld zł, do maksymalnie 198,6 mld zł. Pogorszenie sytuacji gospodarczej (niższe tempo wzrostu gospodarczego – wzrost bezrobocia – niższe składki ubezpieczeniowe)

Poza wpływami ze składek emerytalnych budżet będzie musiał dopłacać do emerytur wypłacanych przez ZUS co najmniej 30 mld zł rocznie.

Wszystko to razem wzięte grozi nieobliczalnymi konsekwencjami. W końcu kiedyś pętla się zaciśnie.

Opisana wyżej sytuacja zmusza do RADYKALNEJ ZMIANY SYSTEMU.

Centrum im. Adama Smitha proponuje:

1. Przekształcenie ZUS w Urząd Emerytalny i zniesienie przymusu ubezpieczenia w OFE
2. Wprowadzenie sytemu podobnego do kanadyjskiego modelu emerytalnego dla wszystkich rozpoczynających pracę i stworzenie możliwości wyboru dla pozostałych pracujących, niezależnie od wieku, stażu pracy etc.

Proponujemy system składający się z następujących filarów:

• I Filar – na wzór kanadyjskiego Programu Zabezpieczenia Osób Starszych (OAS). Po ukończeniu określonego wieku obywatel otrzymuje równą emeryturę niezależnie od stażu pracy, WYŁĄCZNIE Z TYTUŁU WIEKU I OBYWATELSTWA
•  
• II Filar – na wzór kanadyjskiego systemu Zarejestrowane Oszczędnościowe Plany Emerytalne (Registered Retirement Savings Plans - RRSP). II Filar jest DOBROWOLNY, wyłącznie dla zainteresowanych osób. Zarejestrowane w nim Towarzystwa Emerytalne muszą stworzyć system wzajemnych ubezpieczeń, który będzie gwarantował wypłatę świadczeń, na wypadek bankructwa, któregoś z nich
•  
• III Filar – każdy Obywatel we własnym zakresie. Indywidualne inwestycje.

Warszawa, 4 marca 2009